امريكا نيز در تخليهء ايران توسط ارتش سرخ و دست برداشتن شوروى از حمايت فرقهء دموكرات آذربايجان بسيار چاره‌ساز بود . قوام در 16 اسفند 1324 به تهران بازگشت . در 10 مرداد 1325 كابينهء ائتلافى خود با حزب توده را تشكيل داد و بدين‌ترتيب براى اولين بار در تاريخ سياسى ايران كابينه‌اى تشكيل شد كه در آن سه عضو كمونيست وجود داشت ؛ ايرج اسكندرى ، دكتر فريدون كشاورز و دكتر مرتضى يزدى 51 . قوام السلطنه با شركت دادن سه تن از اعضاى برجستهء حزب توده در كابينه‌اش ، سه هدف عمده را دنبال مىكرد : اول اينكه با اين اقدام اعتماد و پشتيبانى روسها را به خود و اعضاى كابينه‌اش جلب مىكرد ؛ دوم اينكه به لحاظ سياست داخلى از پشتيبانى و حمايت حزب نيرومند و پرطرفدار توده برخوردار مىشد و بدين‌ترتيب از نق‌زدنها و تظاهرات و شانتاژ آنان در امان بود ؛ و سوم اينكه با اين اقدام از برد شعارهاى توده‌اى و دفاع از محرومين كه توسط حزب توده داده مىشد مىكاست . او مىخواست به توده‌هاى زحمتكش ايرانى بفهماند كه تمام اين جار و جنجالهاى حزب توده فقط براى رسيدن به وزارت و وكالت بود . ناگفته نماند كه قوام در 15 فروردين 1325 ابلاغيهء مشتركى را با سارچيكف سفير شوروى در ايران امضا كرده بود كه دنبالهء نتايج سفر او به مسكو بود . در اين ابلاغيّه موافقت شده بود كه : 1 - قسمتهايى از ارتش سرخ از تاريخ 24 مارس 1946 يعنى يكشنبه چهارم فروردين 1325 در ظرف يك ماه و نيم تمام خاك ايران را تخليه مىنمايند . 2 - قرارداد ايجاد شركت مختلط نفت ايران و شوروى و شرايط آن از تاريخ 24 مارس تا انقضاء هفت ماه براى تصويب به مجلس پانزدهم پيشنهاد خواهد شد . 3 - راجع به آذربايجان چون امر داخلى است ، ترتيب مسالمت‌آميزى براى اجراى اصلاحات برطبق قوانين موجوده و با روح خيرخواهى نسبت به اهالى آذربايجان بين دولت و اهالى آذربايجان داده خواهد شد . همان‌طور كه بند سوم اين ابلاغيّه نشان مىدهد ، دولت شوروى مسألهء آذربايجان را يك امر داخلى دانست و در حقيقت پشت فرقهء دموكرات آذربايجان را خالى كرد . از طرفى